|
Çevreci Pamela
Ekonomik kriz havacılığı vurdukça,
yakıt fiyatları yükseldikçe eski nesil yolcu uçakları hızla emekli
oluyor.
Havalimanlarında bir köşeye atılan, çöllerde özel merkezler oluşturulan
uçaklar çürüyüp gidecekleri günü bekliyor. Airbus'ın başlattığı özel
programla hurda uçaklar dönüşüm projesiyle çevreye verdikleri zarar en
aza indirilirken kullanılabilir parçalar da yeniden havacılığa dönüyor.
Avrupalı imalatçı Airbus'ın hazırladığı rapora göre 2023'e kadar tam 4
bin yolcu uçağı hurdaya çıkacak. Bu da yılda ortalama 250-300 uçağın
parçalanması anlamına geliyor. Airbus'ın PAMELA (Process for Advanced
Management of End of Life Aircraft-Hizmet Ömrünü Tamamlayan Uçaklar İçin
İleri Yönetim Süreci) adını verdiği, Avrupa Birliği tarafından da
desteklenen programla uçakların bilinçli çevreye dönüşümü
gerçekleştiriliyor.
PAMELA'nın ilk denemesi iki yıl önce Türk şirketi Fly Air'e ait A300B2
üzerinde yapıldı. Deneysel çalışmada uçak güney Fransa'daki Tarbes
Havalimanı'nda çevre uzmanları ve Airbus mühendislerinin eşliğinde
parçalandı. Yaklaşık bir ay süren çalışmalarda parçaların yüzde 85'i
geri dönüştürüldü. İniş takımı, hidrolik sistemler, bazı elektronik
sistemler yetkili bakım kuruluşları tarafından yeniden kullanılmak üzere
elden geçirildi. Yeniden sertifikalandırılarak sıfırlandı.
Uçak gövde ve kanatlarının önemli bir kısmını oluşturan dur alüminyum
ise parçalanarak eritildi. Çok değerli alüminyum, titanyum gibi
metaller, yeniden uçak imalatında kullanılabilecek hale getirildi. Bu
metal parçalarından bir kısmı Airbus'ın iki katlı yolcu uçağı A380'in
imalatında kullanıldı.
PAMELA Projesi'nin beklenenden daha verimli geçtiğine dikkat çeken
Airbus mühendisleri, Fransa'nın dışında ABD, Almanya, Birleşik Arap
Emirlikleri ve Çin'de yeni merkezler oluşturmak üzere harekete geçti.
Burada parçalanacak uçaklar yeniden hem çevreye hem de ekonomiye
kazandırılacak.
Kaynak : hurriyet.com |